w w w.h u m i x v n. c o m  - Nhịp cầu giữa nhà nông và các nhà khoa học trong lĩnh vực nông nghiệp - w w w.h u m i x v n. c o m
English  
 

Kỹ thuật canh tác


Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây Bưởi Citrus Grandis (l) Osbeck

 

 

Tiến sĩ Bùi Xuân Khôi
Phó viện trưởng Viện CÂY ĂN QUẢ MIỀN NAM.

PHẦN I - TRỒNG VÀ CHĂM SÓC
YÊU CẦU:

. Nhiệt độ: Cây bưởi thuộc nhóm cây có múi, có nguồn gốc nhiệt đới và á nhiệt đới, có thể sinh trưởng được từ 400 vĩ bắc và 400 vĩ độ Nam, nhiệt độ thích hợp nhất từ 23-290C, ngừng sinh trưởng dưới 130C.
. Ánh sáng: Cường độ ánh sáng thích hợp là 10.000-15.000 lux (tương đương ánh sáng lúc 8 giờ hoặc nắng chiều lúc 14 giờ). Trong điều kiện miền Nam, khi thành lập vườn cần trồng cây che nắng hướng Đông-Tây.
. Nước: Cây Bưởi cần nhiều nước, nhất là trong thời kỳ ra hoa và kết trái nhưng cũng rất sợ ngập úng. Ẩm độ đất thích hợp nhất là 70-80%. Lượng mưa cần khoảng 1.000-2.000mm/năm. Trong mùa nắng cần phải tưới nước và lượng muối NaCl trong nước tưới không quá 3g/lít nước.
. Đất đai: Đất phải có tầng canh tác dầy ít nhất là 0,6 m và thành phần cơ giới nhẹ hoặc trung bình. Đất tơi xốp, thông thoáng thoát nước tốt, pH nước từ 5,5-7, có hàm lượng hữu cơ cao >3%, không bị nhiễm mặn, mực nước ngầm thấp dưới 0,8m.
THÀNH LẬP VƯỜN:
Chuẩn bị đất trồng:
Việc đào mương lên liếp nên áp dụng ở vùng đất ruộng địa hình thấp để nâng cao tầng canh tác: mươnng rộng 1-2m, líp rộng 6-7m. Hàng năm thường có lũ vào tháng 9 –11 dương lịch, khi chọn vườn cần xây dựng bờ bao để bảo vệ cây trồng. Vùng đất cao phải chọn nơi có nguồn nước tưới hoặc nước ngầm để tưới vào mùa khô.
Trồng cây chắn gió: Các cây trồng như: Mít, xoài, dừa, tràm, … được trồng thẳng góc với hướng gió để ngăn chặn sự di chuyển của sâu bệnh và làm giảm thiệt hại của gió bão.
Khoảng cách trồng: Tùy theo giống và vùng đất trồng mà khoảng cách trồng thay đổi cho phù hợp có thể là 5 x 6m, 6 x 6m, 6 x7m.
Trồng cây che mát: Bưởi thích hợp với ánh sáng tán xạ, vì vậy nên trồng các cây như: Cây cóc, mận, mãng cầu, so đũa, cau, tràm … để che mát. Cây che mát thường được trồng xen giữa hai hàng cây bưởi hoặc trồng dọc theo mương.

Giống trồng: Tùy theo vùng đất khí hậu và nhu cầu tiêu thụ của thị trường mà chọn giống trồng cho thích hợp. Ở miền Đông Nam bộ nên trồng bưởi Đường lá cam, bưởi Thanh trà, bưởi Đường da láng, ở Đồng bằng Sông Cửu Long nên trồng giống bưởi Nam roi, bưởi Da xanh, bưởi Long cổ cò. Việc trồng các cây bưởi sạch bệnh đang được khuyến cáo, nên mua cây giống ở những địa chỉ đáng tin cậy. 
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC: 
Thời vụ trồng:
Nên trồng vào đầu mùa mưa (tháng 6,7dl).

Chuẩn bị hố trồng và cách trồng: Đào hố trước khi trồng 4 tuần, hố có kích thước 1m x 1m, sâu 0,7 m, cho vào hố phân Vi sinh HUMIX, Super lân và vôi, trộn đều với đất mặt cho vào hố. Khi trồng, đặt cây xuống giữa hố làm thế nào để bầu cây nhô cao 10-15cm so với mặt đất xung quanh, dùng dao cắt đáy bầu, sau đó rạch theo chiều dọc của bầu để kéo bao nilon lên và lấp đất lại ngang mặt bầu, tưới nước.
Tủ gốc giữ ẩm: Cần tủ giữ ẩm trong mùa nắng bằngrơm rạ khô và cách gốc khoảng 20cm. Biện pháp này cũng tránh được cỏ dại phát triển đồng thời khi rơm rạ phân hủy sẽ cung cấp cho đất một lượng dinh dưỡng đáng kể.
Trong thời kỳ kiến thiến cơ bản nên trồng hoa màu để tránh đất bị xói mòn tăng thu nhập.

Tưới và tiêu nước: Mùa nắng nên thường xuyên tưới nước cho bưởi, vào mùa mưa do lượng mưa không phân bố đều, vì vậy cần phải có mương cống để tiêu nước vào các tháng mưa nhiều, tránh ngập úng kéo dài cây có thể chết.
Phân bón:
Tùy vào loại đất, giống và điều kiện sinh trưởng của cây bưởi mà cung cấp loại phân bón thích hợp.

1. Trồng mới: Sử dụng Phân Gà Xử Lý HUMIX bón lót từ 1,5kg đến 2kg/hố và trộn phân kỹ vào hố trước khi trồng.

2. Giai đoạn kiến thiết cơ bản: Giai đoạn cây từ 1 đến 3 năm tuổi, phân bón được chia làm 3 đến 5 đợt     trong năm.

Sau 1 tháng trồng sử dụng Phân Bón Dạng Lỏng HUMIX pha tỷ lệ 1/200 tức là 1 lít phân pha với 200 lít nước, phun ướt đẫm lá, thân cây.

-         Bón lần 2 (vào tháng 1 – 2): Sử dụng Phân Gà Xử Lý HUMIX với lượng từ 1kg/cây.

-         Bón lần 3 (vào tháng 4 -5): Sử dụng Phân Gà Xử Lý  HUMIX với lượng 1,5kg/cây.

-         Bón lần 4 (vào tháng 8 -9): Sử dụng Phân Hữu Cơ SInh Học HUMIX CD Cây Có Múi với lượng 1kg/cây.

Ngoài ra, đề cho cây bưởi giai đoạn này sinh trưởng và phát triển tốt thì cần bổ sung dinh dưỡng tức thời qua lá cho cây bằng Phân Bón Dạng Lỏng HUMIX CD Cây Ăn Trái, Pha theo hướng dẫn trên bao bì. Định kỳ một tháng phun một lần.

Phân Bón Dạng Lỏng HUMIX cung cấp các chất dinh dưỡng tức thời qua lá, thân cây còn non, chồi non đặc biệt là cung cấp các nguyên tố vi lượng như Magie, Mangan, Kẽm, đồng, bo,…rất cần thiết cho cây bưởi.

3. Giai đoạn kinh doanh: Đây là giai đoạn quan trọng quyết định đến năng suất và phẩm chất của trái bưởi vì thế bà con cần có chế độ chăm bón hợp lý.

-         Sau khi thu hoạch: Sau thu hoạch xong cắt tỉa tạo hình tỉa bỏ những cành sâu bệnh, cành trong tán, cành vượt và tiến hành bón phân.

Lượng bón: 2 kg Phân Hữu Cơ Sinh Học HUMIX CD Cây Có Múi/cây, có tác dụng cung cấp dinh dưỡng cho cây bưởi hồi sức nhanh sau thu hoạch.

-         Giai đoạn phân hóa mầm hoa: 400gr Phân Lân Cao Cấp Plantfeed kết hợp với 2kg Phân Hữu Cơ Sinh Học HUMIX CD Cây Có Múi. Giai đoạn này nên bón trước khi ra hoa một tháng sau đó tưới nước thấm đều để giúp cây bưởi ra hoa đồng loạt.

-         Giai đoạn nuôi trái: Sau khi đậu trái và giai đoạn trái phát triển sử dụng Phân Hữu Cơ Sinh Học HUMIX CD Cây Có Múi với lượng 2,5kg/cây.

Ngoài ra, trong thời gian trái phát triển để bổ sung dinh dưỡng tức thời cho cây thì có thể sử dụng Phân Bón Dạng Lỏng HUMIX CD Cây Ăn Trái phun hoặc tưới khoảng 5 lần trong một vụ trái, mỗi lần cách nhau mười ngày, liều lượng theo hướng dẫn ghi trên bao bì.

Phương pháp bón: Dựa theo hình chiếu tán cây đào những hố xung quanh gốc, sâu 20-30cm, rộng 20-30cm, cho phân vào lấp đất lại và tưới nước. Hoặc có thể bón rãnh: Cuốc rãnh xung quanh gốc theo hình chiếu tán cây, rãnh sâu 10-15cm, rộng 10-20cm cho phân vào lấp đất và tưới nước.
Có thể dùng thêm phân bón lá HUMIX nên phun 4- 5 lần/vụ trái ở giai đoạn sau khi đậu trái và giai đoạn trái bắt đầu phát triển nhanh, mỗi lần cách nhau 15 ngày.
Xử lý ra hoa: Bưởi ra hoa cần thời gian khô hạn để phân hóa mầm hoa, vì vậy ở các vườn quản lý được nước thì có thể tạo khô hạn để nưởi ra hoa đồng loạt. Tạo khô hạn vào tháng 12 – 1 dương lịch, thu hoạch quả vào Tết Trung thu, hoặc tạo khô hạn ở tháng 3-4 dl thu hoạch quả vào Tết Nguyên Đán. Trong mùa mưa, dùng vải nilon phủ chung quanh gốc cũng có thể tạo khô hạn để xử lý ra hoa.
Cách làm: sau khi cây được bón phân lần 2, đến 15/2 dl, ngưng tưới nước cho tới 5/3 dl (20 ngày) thì bắt đầu tưới nước trở lại, mỗi ngày tưới 2-3 lần và tưới liên tục 3 ngày.
Đến ngày thứ 4 tưới mội ngày/lần. 7-15 ngày sau khi tưới đợt đầu tiên cây sẽ ra hoa, thời gian này ngày tưới ngày nghỉ. 10-15 ngày sau khi cây trổ hoa sẽ rụng cánh hoa (đậu trái).
Neo trái: Đến thời điểm thu hoạch mà giá vẫn hạ thì vẫn có thể neo quả trên cây từ 15 –30 ngày nữa để chờ giá xuất bán, bằng cách dùng các loại phân bón lá có thành phần có các kích thích tố thuộc nhóm Auxin, Gibberellin phun thẳng lên trái.
Tỉa cành tạo tán: Tạo cây có dạng hình tim mở tự nhiên sẽ cho năng suất cao và ổn định lâu dài, các bước sau:
Từ vị trí mắt ghép trở lên khoảng 50-80cm thì bấm bỏ phần ngọn, mục đ1ich để các mầm ngủ và cành bên phát triển, chọn 3 cành khỏe, thẳng mọc từ thân chính và phát triển theo 3 hướng tương đối đồng đều nhau làm cành cấp1. Từ cành cấp1 sẽ phát triển các cành cấp 2 chỉ giữ lại 2-3 cành. Từ cành cấp 2 sẽ hình thành những cành cấp 3. Cành cấp 3 không hạn chế về số lượng và chiều dài nhưng cần loại bỏ các chỗ cành mọc quá dày hoặc quá yếu.
THU HOẠCH:
Thời điểm thu hoạch: Cây bưởi từ khi ra hoa đến khi thu hoạch khoảng 6-7 tháng, tùy theo giống, tuổi cây, tình trạng sinh trưởng,… Nên thu hoạch vào lúc trời mát và nhẹ tay (tránh lúc nắng gắt làm tế bào tinh dầu căng dễ vỡ), không nên thu trái sau cơn mưa hoặc có sương mù nhiều vì trái dễ bị ẩm thối khi tồn trữ.
Cách thu hoạch:Dùng dao cắt cả cuống trái, lau sạch cho vào giỏ hoặc sọt tre để nơi thoáng mát để phân loại, lau sạch vỏ trái chờ vận chuyển đến nơi bảo quản và tiêu thụ.

In trang này
Trở về trang trước Trở lên đầu trang
 
  Bản quyền thuộc Công Ty TNHH Hữu Cơ
Design by 2000-2003  Webmaster